“Oğul! Saltanatına mağrur olma. Unutma ki hazret-i Süleymân’a kalmamıştır. Unutma ki, dünyâ saltanatı geçicidir, lâkin büyük bir fırsattır. Allah yolunda hizmet ve Peygamberimizin aleyhisselâm şefaatine mazhariyet için, bu fırsatı iyi değerlendir! Dünyâya âhiret ölçüsüyle bakarsan; ebedî saadeti feda etmeye değmediğini göreceksin. Oğul! Rumeli fethini tamamla! Konstantiniyye’yi (İstanbul’u) ya fethet, yahut fethe hazırla! Civardaki Türk beyleriyle mes’ele çıkarmamaya çalış. Ahâli her ne kadar bizi istese de, başlarında bulunan beyler, beyliklerinden geçme tarafdârı gözükmez. Daha bir zaman idare edecekler, lâkin sonunda olmuş meyva gibi avucuna düşeceklerdir. Anadolu’da gaile çıkmazsa, Rumeli işini rahat halledersin. Bu yüzden, Anadolu’nun sessizliğini bozmamaya gayret et. Cennet mekân babam Osman Gâzi Han, Söğüt ve Domaniç’ten ibaret bir avuç toprağı beylik yaptı. Biz, Allah’ın izniyle beyliği hanlığa, sultanlığa ikmâl ettik. Sen daha da büyüğünü yapacaksın! Osmanlıya iki kıt’a üstünde hükmetmek yetmez. Zîrâ İ’lâ-yı kelimetullah azmi, iki kıt’aya sığmıyacak kadar yüce bir azimdir. Selçuklunun vârisi biz olduğumuz gibi, Roma’nın vârisi de biziz!

Oğul! Kur’ân-ı kerîmin hükmünden ayrılma! Adaletle hükmet! Gâzileri gözet! Dîne hizmet edenlere hizmeti şeref say! Fakirleri doyur! Zâlimleri cezalandırmakta tereddüt gösterme! Adaletin en kötüsü geç tecellî edenidir. Sonunda hüküm isabetli bile olsa, geciken adalet zulümdür! Oğul, biz yolun sonuna geldik. Sen daha başındasın. Cenâb-ı Mevlâ saltanatını mübarek kılsın.”

GEYİKLİ BABA

Orhan Gâzi gittiği illerde, garîbleri, dervişleri arar sorardı, inegöl yöresinde, Keşiş dağı aralığında hayli derviş bulunduğunu işitti. Oradaki baba dostu Korkut Alp’e haber gönderdi.

Korkut Alp çok ihtiyârlamıştı. Bir adam yolladı. Adam; “Korkut Alp’in selâmı bâkidir. Bizim yörede, bir garip derviş vardır. Dağda, belde dolaşır. Kurtla, geyikle söyleşir. Mübarek bir kişidir” dedi. Orhan Gâzi; “Acep kimin talebesi, kendisinden sorun” deyince, sordular. O da; “Hacı İlyas talebesiyim. Seyyid Vefâ tarîkiyim…” diye cevâb verdi. Orhan Gâzi bu dervişin incitilmeden getirilmesini istedi. O zât daveti kabul etmediği gibi, Orhan Gâzi’nin yanına gelmesini de istemedi. Orhan Gâzi bunun sebebini sorunca; “Dervişler, kalb ehli olur. Gözetirler. Vakti dolunca gelirler ki, duâları makbûl ola” dedi.

Orhan Gâzi boyun bükerek babasının vasiyetleri icâbı derviş kalbi kırmadı ve beklemeye başladı. Uzun bir süre sonra derviş, bir kavak ağacını kökünden çıkararak, Bursa’ya gitti. Sarayın avlusuna kavağı dikti. Durumu hemen Orhan Gâzi’ye bildirdiler. Orhan Gâzi derhâl avluya çıktı. Derviş; “Bû bizim hediyemizdir. Durdukça, dervişlerin duâsı erişir” dedikten sonra duâ etti. Sonra geri dönerek kendi dağına gitti. Orhan Gâzi de arkasına düşerek, onunla konuşmak istedi ve ona; “Derviş Koca… Şu İnegöl yöresi tümüyle senin olsun…” dedi. O da; “Mülk Allah’ındır… Sen, onu ehline ver” dedi.

Orhan Gâzi; “Ehli kimlerdir?” diye sorunca, derviş; “Hak teâlâ, dünyâ mülkünü, senin gibi hanlara ısmarladı. Sen de onu, iş ehline ısmarla ki, Allah’ın kulları birbirleriyle işlerini göreler…” dedi. Bunun üzerine Orhan Gâzi çok rica etti ve arkadaşları için bir parça bir şeyler kabul etmesini istedi. O da; “Peki kalbin kırılmasın! Şu tepecikten berisi, dervişlerin avlusu olsun” dedi. Orhan Gâzi çok sevinip duâ alarak geri döndü. O derviş vefât edince, kabrinin üzerine bir türbe, yanına bir mescit yaptırdı. Şimdi oraya Geyikli Baba denilmektedir.

Orhan Gazi 33 yaşında Osmanlı devletinin başına geçti. Tahta çıkar çıkmaz baba dostlarını davet etti. Onlarla dertleşecek, nasihat ve dualarını alacaktı ve de nasıl hareket etmeleri noktasında istişare edecekti. Hepsi bir araya geldiler. Padişah en yaşlısı olan Akaç Koca başta olmak üzere hallerini, hatırlarını sordu. Sonra da küffar beldelerinin ıslahını istediğini ve onların da ne düşündüğü sorar.

Hepsi bir ağızdan, “Karar senindin ve pek yerindedir Sultanım” dediler. Herkes sustuktan sonra Akça Koca sefer olarak İzmit’e gitmek istediğini söyler. “Hak canını esirgesin. Destur verirsen İzmit taraflarına sefer dileriz!” Orhan Gazi, baba dostu yiğit Alp’in bu sözü üzerine çok memnun oldu ve “Destur senindir Koca Ağam.” Diyerek onu İzmit’e tayin etti. Sonra Konur Alp’e döndü, “Sen ne dersin atam yoldaşı?” O da aynı düşüncedeydi ve Akça Koca ile birlikte olmayı diledi. Ayrıca Gerede tarafının fethinin de kendisine verilmesini diledi.

Orhan Gazi, onların bu arzusundan dolay çok memnin olmuştu. Hepsini hayır dualar etti ve yola çıkmaları konusunda emir verdi. Tam bu sırada iki koca alp kadar arzulu olan Akbaş Mahmud araya girdi. “Bize de Yalova’yı vermez misin Sultanım?” dedi ve ona da izin çıktı. Bu sırada Akça Koca bir kere daha söz istedi.

“Bilirsin beyim… bizler at sırtından inmedik. Güzel Allah’ımız ruhsat verdikçe de inmeyiz. Ak kelamını yüceltmek için kâfire kılıç sallarız. Mü’minlere yeni yurtlar açarız. Lâkin fetih diyarları kılıçla ayakta tutulmaz. Mühim olan adateli sağlamaktadır. Bunun için de Alaaddin paşa’nın vazifeye gelmesi gerekir.” Orhan Gazi ata dostu gazinin bu sözleri sebebiyle çok memnun oldu ve “Haklısın Akça Ağam. Sen hemen şu İzmit derdini halle çalış. Alâaadin Paşa’yı da, ötesini de düşünürüz.”

Divanda bulunanlar, Orhan Gazi’yi diz vurarak selamladılar. Helallaştılar ve görev yerlerine rüzgar gibi uçarak yollandılar. Bir müddet sonra gelen bir ulak, Akça Koca’nın şehadetini haber verince Orhan Gazi çok üzüldü. Fakat giderken arkasında bir de vasiyet bırakmıştı. Hem de çok mühim bir vasiyet. “İzmit’i biz fethedemedik. Cenab-ı Hak Orhan Gazi beyimize nasib etsin. Şayet bu kaleyi alırsa, cümle haklarımız kendisine helal olur”

Orhan Gazi derhal sefer hazırlıklarına başladı ve ordusuyla sefere çıktı. Bu sırada Konur Alp’in vefat haberi koca Osmanlı padişahını ikinci defa sarstı. Ancak artık üzerinde iki büyük vazife vardı. İzmit’in kadın tekfuresi Bakalonya, Bizans imparatorunun akrabasıydı. Be sebeple İstanbul’dan her türlü silah ve asker yardımı alıyordu. Klayon isimli erkek kardeşi de yakınlardaki Koyun Hisar kalesinin tekfuru idi. Pek mağrur ve şımarıktı. Fırsat buldukça Osmanlı obalarına saldırır, koyun ve keçi sürülerini çalardı. Orhan Bey’in askerleri, nihayet İzmit kalesini kuşattılar. Dışarıdan içeriye ve kaleden dışarıya kuş uçurtulmuyordu. Tekfureye “Boş yere kan dökülmesin. Gönül hoşluğu ile kaleyi teslim edin. İsteyenler serbestçe dilediği yere gidebilir. Kalede kalanlara ise İslam adaleti yetişir. Cenk yolunu seçerseniz, gayrı encamınızı Allahü teâlâ bilir.” Şeklinde haber gönderildi. Fakat kibirli ve küstah prenses teklifi kabul etmediği gibi onları tehdit etti. “Haşmetlû Bizans Kayseri akrabamdır. Çok yakında yetişeceğini bildirdi. Aklınız varsa, sizler kaçıp canınızı kurtarmaya bakın!”

Bunun üzerine Orhan Bey Aykut Alp ve Kara Ali adlı gazileri, bir miktar süvari ile Koyun Hisar kalesine gönderdi. Klayon’un yardımına engel olmak için. Bu arada tekfuriçenin kardeşi de silahlarını takınmış, bütün zırhlarını kuşanmıştı. Kalenin baş mazgalında onları gözlüyordu. Etrafında bir sürü şövalye ve subay vardı. Kendilerini görünce ellerini kollarını sallamaya başladı. Bir yandan da “Gelin gelin, ölümünüze geldiniz! Sizden sonra Orhan Beyinizi de geberteceğim. Ablamı onun elinden kurtaracağım” diye bağırıyordu. Orhan Gazi için söylediği sözlere kızan Kara Ali, “Ya Allah Bismillah” diyerek okunu fırlattı. Tekfurun her tarafı zırhlarla kaplı idi. Yalnız göz delikleri açıktı. Kara Ali’nin dualı ve isabetli oku, Klayon’un sol gözünü delip beynine saplandı. Şımarık tekfur, zırhlı bir kuş gibi kaleden aşağı düştü. Hemen alıp başını kestiler ve İzmit kuşatmasından Orhan Gazi’nin önüne attılar. Orhan Gazi ise bunu mızrağa saplattı. İzmit kalesinin kapısı önüne diktirdi. Mağrur Bakalonya kardeşinin kesik başının görünce, dehşete kapıldı ve telaş içinde sulh elçileri gönderdi: ”Acaba sultanımız Orhan Gazi beyimiz, eski sözlerinde dururlar mı? Bize merhamet ederler mi? Acaba kaleden gitmemize izin verirler mi? Karşılığında ne emrederlerse ödemeye hazırız” diyerek aman diledi.

Müslüman Türklerde “aman” dileyene kılıç kalkmazdı. Gene öyle oldu. Sultan Orhan ve bütün gaziler, şanla şerefle İzmit’e girdiler. Orhan Gazi hemen Bilecik’ten Alâddin Paşa’yı getittirdi ve ona vezirlik tekif ederek, devletin ve adaletin tesisi için yardım etmesini teklif etti. Alaaddin Paşa da bu şerefli vazifey hemen kabul etti. Bunun üzerine Orhan Gazi’nin dudakları kıpırdadı ve “vasiyetin yerine geldi Akça Kocam. Sen rahat uyu” sözleri döküldü.

Rum tekfurları, Türklere karşı artık ittifak yapma yolarını aramağa başladılar. İlk olarak, Bilecik tekfuru, Yarhisar tekfurunun, güzelliği dillere destan olan kızı Holofira ile evlenerek akraba olacak ve bu suretle sağlam bir ittifak yapacaklardı. Bilecik tekfuru bu düğüne Osman Gazi ve arkadaşlarını da davet etmek istiyordu. Eğer gelirlerse, düğünün en hareketli bir anında üstlerine çullanıp esir edebilirlerdi. Böylece bir taşla iki kuş vurmuş olacaklardı.

Bu günlerde, Rum olduğu halde Osman Gazi’nin dostu olan ve Rum tekfurları arasında olan bitenleri Türklere haber veren, Harmankaya tekfuru Mihal Bey Bilecik’te bulunuyordu ve tekfurların bu hain planlarını hemen Osman Gazi’ye haber verdi. O da, aşiretin ileri gelen yaşlılarıyla istişare ettikten sonra bir plan yaptı ve bu düğün davetini kabul ettiklerini Bilecik tekfuruna bir mektupla bildirdi: “Yaylağa teveccüh olunmuştur. Ancak ailelerimizi ve çoluk çocuğumuz ile kıymetli eşyalarımızı koyacak bir yer bulmak iktiza eder. Düğünün devamı müddetince ailelerimiz Bilecik hisarında istirahat eylerler ve eşyalarımız da muhafaza edilirse ziyade mahzuz oluruz. Amma havalar sıcaktır, bu makule düğün kalede olmak münasip değildir. Gönül açıcı bir mesirede tertip edilmiş olsa idi daha iyi olurdu.”

Osman Gazi’nin mektubu ile hediyelerini alan Bilecik tekfuru sevincinden ne yapacağını şaşırdı. Bir taşla üç kuş birden vuruyordu. 60 yaşındaydı ve 15 yaşındaKİ güzel bir kızla evleniyordu. Başta Osman Gazi olmak üzere en tanınmış Türk bahadırlarını ortadan kaldırıyordu. Kendisine emanet bırakılan servetlere sahip oluyordu. Osman Gazi’nin mektubuna derhal cevap yazdı ve bütün isteklerini kabul ettiğini, düğünün de Bilecik’e iki saat mesafedeki Çakırpınar’da yapıla cağını bildirdi. Osman Gazi de planlarını yaptı. En dilaver silah arkadaşları, kadın kılığına giyerek Kayı aşiretinin aileleri imiş gibi, eşyalarla birlikte kaleye gireceklerdi. Ayrıca hazine sandıklarına da birer bahadır gizlenecek, işaret verilir verilmez buradan fırlayıp savaşa gireceklerdi.

Nihayet gün geldi ve Çakırpınar binlerce davetli ile doldu. Holofira gayet süslü elbiseler içinde düğünü seyrediyordu. Fakat son derece üzgündü. Dedesi yaşında birisi ile evlendiriliyordu. Aklı, düğüne davet edilen Osman Gazi ve arkadaşlarında idi. Onları çok merak ediyordu. Hele onun genç oğlu Orhan Bey, hayallerini süslüyordu. Osman Gazi ve oğluna duyduğu hayranlık, büyük bir sevgiye dönüşmüştü. Ah, ne olurdu müslüman olsaydı da, ihtiyar bir Rum tekfuru ile değil de, genç bir Türk bahadırı ile evlenseydi! Bir anda aklından bunları geçirdi.

Öğleye doğru yemek başladı. Fakat Osman Gazi ve arkadaşları hâlâ ortada yoktu. Bilecik tekfuru Osman Gazi ve arkadaşlarının gelmeyeceğinden şüphelenmeye başlamıştı ki, Mihal onları teskin etti neticede Osman Gazi, yanında birkaç kişiyle çıkageldi. Bilecik tekfuru çok sevinmişti. Plan işlemeye başlamıştı. Akşama doğru Osman Gazi ve arkadaşları, ani bir hücumla esir edilecek, böylece bu büyük tehlike ortada kalkacaktı. Sabah erken saatlerde de Rum süvarileri Kayı aşireti topraklarına saldıracak ve Türkleri bu topraklardan atacaklardı. Osman Gazi’ye sahte bir itibar ve hürmet gösteriyorlardı. Osman Gazi de nezaketi elden bırakmıyordu. Bu sırada Türk bahadırlarından biri gelerek Osman Gazi’ye şu haberi getirdi, “Beyim, atlardan ikisi birden hastalandı, bir baksanız! Osman Gazi ile arkadaşları, “Eyvah!…” diyerek yerlerinden fırladılar ve göz açıp kapayıncaya kadar atlarına binerek hızla oradan uzaklaştılar.

Hayvanlarının bulunduğu karşıki yamaca doğru at koşturuyorlardı. Bütün davetliler şaşırdılar. Fakat biraz sonra geri geleceklerini tahmin ediyorlardı. Aradan uzun bir zaman geçmesine rağmen gelen giden yoktu. Neden sonra durum anlaşıldı. Osman Gaziye gelen haber, bir şifre idi. Bilecik kalesine giren kadın kıyafetindeki Türk bahadırları, hemen üzerlerindeki elbiseleri atarak kılıçlarını çekmişler ve sarhoş vaziyetteki kale muhafızlarını kısa zamanda bertaraf etmişlerdi. Düğün dolayısıyla zaten boşalmış olan kaleyi da rahatça teslim almışlardı. Bu arada Osman Gazi ve arkadaşları da Bilecik’e yetişmişlerdi. Kaleye muhafızları yerleştiren Osman Gazi, derhal geriye döndü ve düğün alanına, yanındaki askerleri ile birlikte geldi. Tekfurlar durumu anlamaya başlamışlardı ki, 50 kadar Türk bahadırı, sayıları 1000 den fazla olan Rum askerlerine aniden saldırdı. Böyle bir şeyi akıllarının ucundan bile geçirmeyen Rumlar, fazlaca içtikleri için yerlerinden kıpırdayacak durumda değildiler. Bir saat içinde yarıdan fazlası kılıçtan geçirildi, geri kalanlar esir edildi. Esirler arasında Bilecik ve Yarhisar tekfurları da vardı. Bu sırada Holofira zaten hoşnut olmadığı bu durumdan kurtulduğuna çok sevinmişti. Hemen Müslüman oldu ve Nilüfer adı verildi. Çok arzu ettiği şey de gerçek oldu ve Orhan Bey ile nikahlandı. Nilüfer Hatun son derece dindar bir Müslüman oldu. İznik ve Bursa’da bir çok cami ve hayır eserleri yaptırdı. Orhan Gazi’den sonra padişah olan I. Murad Hüdavendigar’ın da annesidir.